Κώστας Γουλιάμος
Τα τελευταία 24ωρα, συστημικοί αναλυτές και αντίστοιχα μέσα ενημέρωσης διεκπεραιώνουν αφηγήματα του ηγεμονικού λόγου περί εντάσεων στις σχέσεις Τραμπ και Νετανιάχου σχετικά με τη διαχείριση των περιφερειακών συγκρούσεων, ιδιαίτερα σε σχέση με το Ιράν.
Επιχειρώντας να δώσουν νόημα ή να ερμηνεύσουν την ένταση με όρους προσωποκεντρικής πολιτικής, τελικά αποκρύπρουν συστηματικά το γεγονός πως οι εν λόγω εντάσεις είναι κατ’ ουσίαν αντιφάσεις του κεφαλαιοκρατισμού ανάμεσα σε συμμαχικές άρχουσες τάξεις που λειτουργούν μέσα στο ίδιο ιμπεριαλιστικό σύστημα.
Άλλωστε η συνεργασία και ο ανταγωνισμός δεν είναι αντίθετες έννοιες. Το αντίθετο, αποτελούν αλληλένδετα χαρακτηριστικά ενός παγκόσμιου συστήματος, στο οποίο τα κράτη ανταγωνίζονται ακόμη και όταν παραμένουν στενοί στρατηγικοί σύμμαχοι.
Προεκτείνοντας, θα λέγαμε πως η γενοκτονία στη Γάζα και οι αντιθέσεις ανάμεσα στις ΗΠΑ, την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ισραήλ αποκαλύπτουν τις βαθύτερες αντιφάσεις του σύγχρονου ιμπεριαλισμού.
Το Ισραήλ αποτελεί στρατηγικό προγεφύρωμα του δυτικού ιμπεριαλισμού στη Μέση Ανατολή, μια περιοχή κρίσιμη για τους παγκόσμιους εμπορικούς δρόμους, τις ενεργειακές πηγές και τη γεωπολιτική ισορροπία δυνάμεων.
Οι κατά καιρούς διαφωνίες μεταξύ Ουάσιγκτον, Βρυξελλών και Τελ Αβίβ δεν αναιρούν αυτή τη θεμελιώδη πραγματικότητα. Πρόκειται για αντιθέσεις στο εσωτερικό του ίδιου ιμπεριαλιστικού στρατοπέδου, που αφορούν στον τρόπο διαχείρισης της κρίσης και όχι στον στρατηγικό της πυρήνα.
ΗΠΑ και ΕΕ δεν συγκρούονται με το Ισραήλ επειδή αντιτίθενται στην πολιτική του απέναντι στους Παλαιστίνιους, στο Ιράν, στη Συρία ή το Λίβανο, αλλά επειδή θεωρούν ότι η ανεξέλεγκτη κλιμάκωση απειλεί την καπιταλιστική “σταθερότητα” που απαιτεί η αναπαραγωγή του κεφαλαίου και η διατήρηση της δυτικής ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας στην περιοχή.
Ταυτόχρονα, η υποστήριξή τους προς το Ισραήλ αποκαλύπτει την υποκρισία του ηγεμονικού λόγου του αστικού κράτους περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Εξάλλου, είναι το αστικό κράτος, οι κυβερνήσεις και οι πολιτικοί του εκπρόσωποι που επικαλούνται το διεθνές δίκαιο όταν εξυπηρετεί τα συμφέροντα των ισχυρών και παραμερίζεται όταν συγκρούεται με αυτά. Γι’ αυτό και οι περιστασιακές ή/και επιλεκτικές επικρίσεις αφορούν κυρίως στον τρόπο διαχείρισης της κρίσης και όχι στον πυρήνα ρήξης και ανατροπής του.
Η διογκούμενη κρίση στη Μέση Ανατολή και στον Κόλπο φανερώνει τα αδιέξοδα του καπιταλιστικού συστήματος. Η στρατιωτικοποίηση της πολιτικής δεν μπορεί να εξαλείψει τις κοινωνικές και εθνικές αντιθέσεις που γεννούν η εισβολή, η κατοχή, η εκμετάλλευση και η καταπίεση.
Αντίθετα, αναπαράγει έναν κύκλο βίας που αποσταθεροποιεί ολόκληρη την περιφέρεια. Τελικά, ο ιμπεριαλισμός, στην προσπάθειά του να διατηρήσει ή/και επεκτείνει την κυριαρχία του, παράγει συνθήκες που υπονομεύουν τη δική του σταθερότητα.
Η γενοκτονία στη Γάζα είναι η επιτομή της τραγωδίας του21ου αιώνα. Είναι όμως και η έκφραση μιας ιστορικής κρίσης του ιμπεριαλιστικού συστήματος, όπου η επιδίωξη κέρδους, ισχύος και γεωπολιτικού ελέγχου συγκρούεται όλο και πιο ανοιχτά με τις ανάγκες και τα δικαιώματα των λαών.
Συνολικά, οι αντιθέσεις ανάμεσα στην ευρωατλαντική λυκοσυμμαχία και το Ισραήλ για την Γάζα ή το Ιράν κάθε άλλο παρά ένδειξη ρήξης αποτελούν. Τουναντίον, επιβεβαιώνουν τις εσωτερικές αντιφάσεις ενός συστήματος που εντείνει κι`εκτείνει τη σήψη και τη βαρβαρότητά του, φυσικοποιώντας την τερατώδη λειτουργία του.
Κατά συνέπεια, το θεμελιώδες διακύβευμα είναι αν θ’ αναπαραχθεί το καπιταλιστικό κοινωνικό και οικονομικό καθεστώς που γεννά πολεμικές συγκρούσεις, φτώχεια και εργασιακή εκμετάλλευση ή αν θα επικρατήσει η προοπτική της ανατροπής του, ώστε ο παραγόμενος πλούτος να μετατραπεί σε συλλογική ευημερία.
14/6/2026
(φωτ: Nicolas Moulin)
Εταιρεία Συγγραφέων - Hellenic Authors Society Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης Ένωση Μεσσήνιων Συγγραφέων
*
*
Ο Κώστας Γουλιάμος είναι τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, πρώην πρύτανης Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, ποιητής, συγγραφέας.
Ήταν υποψήφιος βουλευτής με το ΚΚΕ (Μάιος – Ιούνιος 2023).
Ιούλιος 2025: Distinguished Fellow (Διακεκριμένο Μέλος) του International Engineering and Technology Institute (IETI)
Οκτ. 2024 Βραβείο Φιλίας από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας
Σεπ. 2023 Βραβείο “εξαιρετικής προσφοράς στη γενική εκπαίδευση”.
2021 Πανελλήνιο βραβείο ποίησης «Jean Moreas» στον Κώστα Γουλιάμο
*
Υποψήφιος ευρωβουλευτής με το ΚΚΕ στις εκλογές Ιουνίου 2024.
Ο Κώστας Γουλιάμος από την Μποτίλια Στον Άνεμο
_______
* * *
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.