Κώστας Γουλιάμος
1. Θεσμικός αντικομμουνισμός
Το σύνολο των αστικών και συστημικών κομμάτων σε Ελλάδα και Κύπρο (και όχι μόνο) ερμηνεύουν την εντεινόμενη κρίση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως διαχειριστική δυσλειτουργία.
Σε αυτή την ερμηνεία διασταυρώνονται ιδεολογικά συντηρητικές, σοσιαλδημοκρατικές, νεοφιλελεύθερες όπως και άλλες δυνάμεις, αγνοώντας την αντικειμενική πραγματικότητα: ότι δηλαδή η βαθιά κρίση της ΕΕ αποτελεί νομοτελειακή εκδήλωση των ανυπέρβλητων αντιφάσεων του καπιταλιστικού συστήματος στο ιμπεριαλιστικό του στάδιο.
Η ΕΕ, ως διακρατική συμμαχία του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, αδυνατεί εκ φύσεως να εξασφαλίσει την ειρήνη και την ευημερία των λαών, καθώς πρωταρχικός σκοπός της είναι η θωράκιση της κερδοφορίας των ευρωπαϊκών μονοπωλίων.
Επιπρόσθετα, τα ουσιαστικά προβλήματα της Ένωσης —η στρατιωτικοποίηση, η οικονομική ύφεση ή δυσπραγία και το μεταναστευτικό— συνδέονται με την όξυνση των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων για το ξαναμοίρασμα των αγορών, όπου το κόστος να φορτώνεται στις πλάτες της εργατικής τάξης, των εργαζόμενων και των λαϊκών νοικοκυριών.
Την ίδια στιγμή, η απώλεια της ευρωπαϊκής «ανταγωνιστικότητας» δεν είναι παρά μια κρίση υπερσυσσώρευσης κεφαλαίου, που ΕΕ και κράτη-μέλη αντιμετωπίζουν με πολιτικές σκληρής λιτότητας, καθήλωσης των μισθών, ακρίβειας, αισχροκέρδειας και εμπορευματοποίησης των κοινωνικών αγαθών.
Σε αυτή την πολιτική κεντρικό ρόλο διαδραματίζει ο θεσμικός αντικομμουνισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ―με στόχο τη θωράκιση της αστικής εξουσίας― συνεχώς εντείνεται στις μέρες μας.
Μέσα από ψηφίσματα του Ευρωκοινοβουλίου, την καθιέρωση ανιστόρητων «ημερών μνήμης» και την προώθηση της ανιστόρητης, ψευδοεπιστημονικής «θεωρίας των δύο άκρων», η ΕΕ και, συνακόλουθα, τα κράτη-μέλη, επιχειρούν να εξισώσουν τον φασισμό με τον κομμουνισμό.
Αυτή η πολιτική επιχείρηση στοχεύει αφενός στην παραχάραξη της Ιστορίας, αφετέρου στη διαγραφή της προσφοράς του σοσιαλισμού. Ταυτόχρονα όμως αποτελεί και όπλο πρόληψης απέναντι στην ταξική πάλη.
Ποινικοποιώντας την κομμουνιστική ιδεολογία και τα σύμβολά της σε μια σειρά από κράτη-μέλη, η ΕΕ επιδιώκει να τρομοκρατήσει την εργατική τάξη και τους εργαζόμενους ώστε να αποκλείσει κάθε προοπτική ανατροπής του καπιταλιστικού συστήματος.
Πρόκειται για επίσημη γραμμή που στρώνει ενεργά το έδαφος για την κανονικοποίηση της φασιστικής ρητορικής, μετατρέποντας την ακροδεξιά στην ιδανική «χρυσή εφεδρεία» του καπιταλισμού.
Λειτουργεί ως το απόλυτο ανάχωμα στην κοινωνική διαμαρτυρία, αποπροσανατολίζοντας τη λαϊκή οργή από τον πραγματικό ένοχο —τα μονοπώλια— προς κατασκευασμένους εχθρούς, όπως οι μετανάστες.
Καλλιεργώντας τον ρατσισμό και τον κοινωνικό αυτοματισμό, στοχευμένα επιχειρεί να διασπάσει την ταξική ενότητα της εργατικής τάξης και των εργαζομένων.
Φίλοι του ΚΚΕ που ζούμε στην Κύπρο
* * *
2. Η ανεξαρτησία των ΗΠ και η σφαγή της ιστορικής μνήμης
*
Βλέπε και εδώ
*
Πίσω από τη λάμψη των εορτασμών για τα 250 χρόνια της ανεξαρτησίας των ΗΠΑ, η ιστορική μνήμη παραμένει άγρυπνη.
Η επέτειος αυτή δεν νοείται αποκομμένη από τη μακρά, αιματηρή παράδοση των ΗΠΑ: μια κληρονομιά 240 ένοπλων συγκρούσεων, ενός πυρηνικού ολέθρου και 400 και πλέον επεμβάσεων, όπου οι στρατιωτικές εισβολές, οι ανατροπές κυβερνήσεων, τα πραξικοπήματα και η στήριξη δικτατοριών αποτέλεσαν τα βασικά εργαλεία επιβολής της ιμπεριαλιστικής ισχύος της Ουάσιγκτον.
Το γεγονός ότι η χώρα αυτή βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση για πάνω από το 90% της ιστορικής της ύπαρξης επιβεβαιώνει τη λενινιστική θέση ότι ο ιμπεριαλισμός αποτελεί το ανώτατο και αναπόδραστο στάδιο του καπιταλισμού.
Η ανάγκη για διαρκή επέκταση των αγορών, έλεγχο των πλουτοπαραγωγικών πηγών και εξαγωγή κεφαλαίων καθιστά τη βία οργανικό, δομικό στοιχείο του αστικού κράτους των ΗΠΑ
Η ιστορική αυτή διαδικασία ξεκίνησε με την «πρωταρχική συσσώρευση κεφαλαίου» μέσω των μακροχρόνιων Ινδιάνικων Πολέμων, όπου η βίαιη απαλλοτρίωση των γαιών των ιθαγενών πληθυσμών έθεσε τις βάσεις για την εδραίωση της αστικής τάξης.
Κορύφωση αποτελεί η Μάχη του Λίτλ Μπίγκχορν (25-26 Ιουνίου 1876), η πιο εμβληματική σύγκρουση των Ινδιάνικων Πολέμων. Συνολικά ήταν η κορυφαία πράξη απεγνωσμένης άμυνας των αυτόχθονων ενάντια στη βίαιη καπιταλιστική επέκταση και την πρωταρχική συσσώρευση κεφαλαίου της αμερικανικής αστικής τάξης.
Η ίδια ακριβώς οικονομική αναγκαιότητα γέννησε και συντήρησε τον συστημικό ρατσισμό, το δουλεμπόριο και την ωμή βία κατά των Αφροαμερικανών.
Η δουλεία δεν ήταν μια απλή παρέκκλιση, αλλά η κινητήρια δύναμη που παρείχε απλήρωτη εργατική δύναμη για την ταχεία συσσώρευση πλούτου.
Η βαρβαρότητα του δουλεμπορίου ξεκινούσε από το λεγόμενο «Μέσο Πέρασμα» (Middle Passage) του Ατλαντικού. Εκατομμύρια Αφρικανοί στοιβάζονταν σαν εμπορεύματα στα αμπάρια των πλοίων, δεμένοι με αλυσίδες μέσα σε άθλιες συνθήκες υγιεινής, όπου πέθαιναν πριν καν φτάσουν στις ακτές της Αμερικής. Αυτή η απάνθρωπη πραγμοποίηση του ανθρώπου μετέτρεπε την ανθρώπινη ύπαρξη σε καθαρό σταθερό κεφάλαιο.
Στις φυτείες του αμερικανικού Νότου, η παραγωγικότητα επιβαλλόταν με συστηματικά βασανιστήρια. Ιστορικά παραδείγματα, όπως η χρήση του βούρδουλα (μαστίγωση) για την τιμωρία όσων δεν έπιαναν τα εξαντλητικά ημερήσια όρια συγκομιδής βαμβακιού ή καπνού, αποδεικνύουν ότι η σωματική βία ήταν το άμεσο μέσο εξαγωγής υπεραξίας.
Οι επιστάτες χρησιμοποιούσαν τον ακρωτηριασμό, το σιδέρωμα με καυτό σίδηρο (branding) για το μαρκάρισμα των δραπετών και τη σεξουαλική βία ως καθημερινά εργαλεία τρομοκρατίας και πειθάρχησης του εργατικού δυναμικού.
Ακόμη και μετά την επίσημη κατάργηση της δουλείας, ο φυλετικός διαχωρισμός και η τρομοκρατία της λευκής υπεροχής συνέχισαν να επιτελούν έναν σαφή ταξικό ρόλο.
Ιστορικά εγκλήματα, όπως η Σφαγή της Τάλσα το 1921, όπου μια ολόκληρη αφροαμερικανική κοινότητα ισοπεδώθηκε από τον ρατσιστικό όχλο με την ανοχή του κράτους, ή τα χιλιάδες δημόσια λιντσαρίσματα (όπως η άγρια δολοφονία του νεαρού Έμετ Τιλ το 1955), δεν ήταν τυφλά ξεσπάσματα μίσους. Ήταν δομημένες πράξεις τρομοκρατίας με σκοπό να κρατούν τους Αφροαμερικανούς στο περιθώριο της οικονομικής ζωής, ως μια υπερεκμεταλλευόμενη μάζα εργασίας, και να αποτρέπουν τη συμμαχία τους με τους λευκούς εργάτες.
Απέναντι σε αυτές τις δομημένες πράξεις τρομοκρατίας που επεδίωκαν τον οικονομικό και κοινωνικό στραγγαλισμό των Αφροαμερικανών, η τζαζ αναδύθηκε ως η απόλυτη πολιτισμική απάντηση των καταπιεσμένων. Άλλωστε λειτούργησε ως η καλλιτεχνική μήτρα που γονιμοποίησε τη ριζοσπαστική αμερικανική ποίηση, το θέατρο και την πεζογραφία.
Στο πρώτο μισό του 20ού αιώνα, η λογοτεχνική «Αναγέννηση του Χάρλεμ», με πρωτεργάτη τον ποιητή Λάνγκστον Χιουζ, ενσωμάτωσε τους ρυθμούς των μπλουζ και της τζαζ στη δομή των στίχων, μετατρέποντας τη μαύρη λαϊκή παράδοση σε όπλο ταξικής και φυλετικής αφύπνισης.
Παράλληλα, στο πεδίο της πεζογραφίας, η τζαζ αποτύπωσε τον παλμό του περιθωριοποιημένου προλεταριάτου.
Ο Τζον Στάινμπεκ στα έργα του (όπως στο Άνθρωποι και Ποντίκια ή στα Σταφύλια της Οργής) ανέδειξε τη μουσική των περιπλανώμενων εργατών ως το μοναδικό καταφύγιο αξιορέπειας ενάντια στην καπιταλιστική βαρβαρότητα της Μεγάλης Ύφεσης.
Στο θέατρο, συγγραφείς όπως ο Ευγένιος Ο' Νιλ χρησιμοποίησαν τον τζαζ εξπρεσιονισμό για να σπάσουν τις αστικές συμβάσεις.
Η απόλυτη όμως ώσμωση συντελέστηκε τη δεκαετία του 1950 με το ποιητικό κίνημα των «Μπιτ» (Beat Generation).
Οι Τζακ Κέρουακ και Άλεν Γκίνσμπεργκ βρήκαν στον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό του μπιμπόπ (bebop) τη λογοτεχνική τους φωνή.
Η γραφή τους μιμήθηκε τα σόλο του Τσάρλι Πάρκερ, δημιουργώντας μια λογοτεχνία σε διαρκή αντάρτικο ενάντια στον κομφορμισμό, τον ρατσισμό και τον καταναλωτισμό της μεταπολεμικής Αμερικής.
Τόσο η φυλετική καταπίεση στο εσωτερικό όσο και η διαρκής υποτίμηση και ο αποκλεισμός των μεταναστών εξυπηρετούν την ίδια καπιταλιστική λογική, καθώς λειτουργούν ιστορικά ως εργαλεία διαίρεσης της εργατικής τάξης κατά μήκος φυλετικών και εθνικών γραμμών, ώστε να αποτρέπεται η ανάπτυξη ενιαίας ταξικής συνείδησης που θα μπορούσε να ανατρέψει το σύστημα.
Οι μετανάστες χρησιμοποιούνται ως ένας «εφεδρικός στρατός εργασίας», μια εξαιρετικά φθηνή και ευάλωτη εργατική δύναμη χωρίς δικαιώματα, η οποία πιέζει τα μεροκάματα του ντόπιου προλεταριάτου προς τα κάτω.
Η κρατική βία στα σύνορα και η ρατσιστική ρητορική νομιμοποιούν την υπερεκμετάλλευσή τους, ενώ παράλληλα στρέφουν την οργή των ντόπιων εργαζομένων εναντίον των ξένων, αντί για τους πραγματικούς υπεύθυνους: τους κατόχους των μέσων παραγωγής.
Συνεπώς, οι παρούσες επετειακές παράτες, όπως και εκατοντάδες ανεπίσημες επεμβάσεις αποκαλύπτουν την υποκρισία της αστικής δημοκρατίας των ΗΠΑ.
Κάθε ιμπεριαλιστική επέμβαση στο εξωτερικό και κάθε μορφή ρατσιστικής και κρατικής βίας στο εσωτερικό αποτελούν τις δύο όψεις του ίδιου νομίσματος: της διατήρησης της δικτατορίας του κεφαλαίου και της διασφάλισης των κερδών της ολιγαρχίας με κάθε κόστος.
Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης Εταιρεία Συγγραφέων - Hellenic Authors Society
Φίλοι του ΚΚΕ που ζούμε στην Κύπρο Ένωση Μεσσήνιων Συγγραφέων ΕΝΩΣΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΩΝ ΚΥΠΡΟΥ | CYPRUS WRITERS' UNION
* * *
3. Ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
Η πολεμική βιομηχανία αποτελεί από τους πιο κερδοφόρους τομείς του καπιταλισμού. Εταιρείες όπως η Lockheed Martin, η RTX, η Northrop Grumman, η General Dynamics, η BAE Systems, η Rheinmetall και η Thales αντλούν δισεκατομμύρια από κρατικές συμβάσεις για την παραγωγή αεροσκαφών, πυραύλων, τεθωρακισμένων και άλλων οπλικών συστημάτων.
Οι διεθνείς συγκρούσεις και οι εξοπλιστικοί ανταγωνισμοί δημιουργούν νέες αγορές για τα προϊόντα τους, οδηγώντας σε αύξηση των εσόδων, των κερδών και της χρηματιστηριακής τους αξίας.
Το κράτος λειτουργεί ως μηχανισμός διασφάλισης των γενικών συμφερόντων του κεφαλαίου.
Οι στρατιωτικές δαπάνες δεν είναι ζήτημα "εθνικής ασφάλειας" ή/και "σταθερότητας" αλλά μέσο μεταφοράς δημόσιων πόρων προς ιδιωτικά μονοπώλια.
Έτσι, τεράστια ποσά που προέρχονται από τη φορολογία της εργατικής τάξης, των εργαζομένων και των λαϊκών νοικοκυριών, κατευθύνονται σε ομίλους του στρατιωτικοβιομηχανικού, ενεργειακού και τεχνολογικού συμπλέγματος.
Καθοριστικός ωστόσο είναι και ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου. Μεγάλοι τραπεζικοί όμιλοι όπως η JPMorgan Chase, η Deutsche Bankκαι η ING συμμετέχουν στη χρηματοδότηση της οικονομίας πολέμου μέσω δανείων, εκδόσεων, ομολόγων και άλλων χρηματοοικονομικών εργαλείων.
Παράλληλα, γιγαντιαίοι διαχειριστές κεφαλαίων όπως η BlackRock, η Vanguard, η State Street Global Advisors κλπ, κατέχουν σημαντικά μερίδια στις μεγαλύτερες πολεμικές βιομηχανίες του κόσμου.
Με αυτόν τον τρόπο, τα κέρδη από την παραγωγή όπλων διαχέονται σε ολόκληρο το δίκτυο του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου.
Η συγχώνευση βιομηχανικού, ενεργειακού και τραπεζικού κεφαλαίου επιδιώκει διαρκώς νέες ευκαιρίες κερδοφορίας.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι πόλεμοι και οι ιμπεριαλιστικές εντάσεις ευνοούν τη συσσώρευση πλούτου στα χέρια επιχειρηματικών και χρηματοπιστωτικών ομίλων.
Ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
σε φάμπρικα δούλευαν φτιάχνοντας τανκς
ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
αχώριστοι γίνανε φτιάχνοντας τανκς
Ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
δουλεύαν στον Μπράουν στο Φίσερ στον Κράφτ
ο Μπράουν ο Φίσερ κι Κράφτ
αχώριστοι γίνανε φτιάχνοντας τραστ
Ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
ανέμελοι δούλευαν πάντα στα τανκς
ποτέ τους δε διάβασαν Μαρξ
ιδέα δεν είχαν για τραστ και για κραχ
Ο Μπράουν ο Φίσερ κι Κράφτ
χωρίσαν σε Μπράουν σε Φίσερ σε Κραφτ
ο Μπράουν ο Φίσερ κι ο Κράφτ
εχθροί τάχα γίναν διαλύσαν το τραστ
Και πριν μάθουν τι είπε ο Μαρξ
στρατιώτες τους πήραν στον πόλεμο παν
ο Πέτρος ο Γιόχαν κι ο Φράνς
σαν ήρωες έπεσαν κάτω απ' τα τανκς
ο Μπράουν ο Φίσερ κι Κράφτ
σκεφτήκαν και βρήκαν πως φταίει ο Μαρξ
ο Μπράουν ο Φίσερ κι Κράφτ
ξανάσμιξαν πάλι και φτιάξανε τραστ.
Φίλοι του ΚΚΕ που ζούμε στην Κύπρο
*
*
Ο Κώστας Γουλιάμος είναι τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, πρώην πρύτανης Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, ποιητής, συγγραφέας.
Ήταν υποψήφιος βουλευτής με το ΚΚΕ (Μάιος – Ιούνιος 2023).
Ιούλιος 2025: Distinguished Fellow (Διακεκριμένο Μέλος) του International Engineering and Technology Institute (IETI)
Οκτ. 2024 Βραβείο Φιλίας από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας
Σεπ. 2023 Βραβείο “εξαιρετικής προσφοράς στη γενική εκπαίδευση”.
2021 Πανελλήνιο βραβείο ποίησης «Jean Moreas» στον Κώστα Γουλιάμο
*
Υποψήφιος ευρωβουλευτής με το ΚΚΕ στις εκλογές Ιουνίου 2024.
Ο Κώστας Γουλιάμος από την Μποτίλια Στον Άνεμο
_______
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.