Ντανιέλ Τσαβαρία (Edmundo Daniel Chavarría Bastélica)
Σαν Χοσέ δε Μάγιο, Ουρουγουάη, 23 Νοεμβρίου 1933 – Αβάνα, Κούβα, 6 Απριλίου 2018. Μόνιμος κάτοικος Αβάνας από το 1969
Σχέδιο, Μπάμπης Ζαφειράτος, 30.XI.2016 (Μολύβι, 29 χ 21 εκ.)
*
[...] είδαμε τον Φιδέλ να κάθεται σε μια δερμάτινη πολυθρόνα, απ’ αυτές που χώνεσαι βαθιά μέσα σχεδόν ώς το πάτωμα, και τα γόνατά σου σχεδόν ακουμπάνε στο στήθος. Πήγε να σηκωθεί για να μας χαιρετήσει, αλλά εγώ πάλι τα έχασα με την παρουσία του. Γονάτισα στο πάτωμα, άνοιξα την αγκαλιά μου, τον παρακάλεσα να μη σηκωθεί και του ζήτησα να τον αγκαλιάσω. Δεν μου αρνήθηκε, και με τα χέρια ανοιχτά του είπα:
«Άφησέ με να σε φιλήσω, Κομαντάντε».
Με κοίταξε πάλι με το συμπονετικό χαμόγελο, και γύρισε το μάγουλό του για να τον φιλήσω.
Φιδέλ Αλεχάντρο Κάστρο Ρους (Fidel Alejandro Castro Ruz)
Μπιράν Επαρχίας Οριέντε, 13 Αυγούστου 1926 - Αβάνα, 25 Νοεμβρίου 2016
Σχέδιο (2ο από 3 του Κομαντάντε), Μπάμπης Ζαφειράτος, 28.XI.2016 (Μολύβι, 29 χ 21 εκ.)
Ορκίζομαι ότι έτσι δεν έχω φερθεί ποτέ σε κανέναν. Δε μου αρέσουν τα φιλιά και οι αγκαλιές, ούτε μ’ αρέσει να παίζω με τη φωτιά, όμως, το επεισόδιο επιβεβαίωσε μια δεύτερη θεωρία μου –στα σπάργανα ακόμα– σχετικά με την ενέργεια του Φιδέλ.
Μπορεί να μην την απομυζά από τους άλλους, αλλά να την εκπέμπει ο ίδιος σε αφθονία. Υποθέτω ότι όπως φλογίζει και ξεσηκώνει τα πλήθη στην πλατεία, έτσι συγκλονίζει κι εμένα, αλλά με αλλόκοτα αποτελέσματα. Με κάνει να τα χάνω και να φέρομαι σαν βλαμμένος.
[...] Τότε αναρωτήθηκα, στα σοβαρά, μήπως ο Φιδέλ ασκούσε κάποιο ενεργειακό βαμπιρισμό, ακούσιο φυσικά, που του επέτρεπε να ρουφάει την ενέργεια των άλλων όταν διεγείρονται. Αυτό φαινόταν να συμβαίνει τα πρώτα χρόνια της Επανάστασης, όταν μιλούσε για έξι με εφτά ώρες.
Ντανιέλ Τσαβαρία, Είδα να φτάνει ένας γέρος –Μνήμες (2009)
Εκδόσεις Opera, 2016. Μετάφραση Κρίτων Ηλιόπουλος
*
Κάποια μέρα κατάφερα να διαβάσω τον Σοφοκλή στο πρωτότυπο, και η πρωτόγονη καθαρότητα της ελληνικής γλώσσας μού προκάλεσε ανοσία στις κακές μεταφράσεις και τις πολιτισμικές απώλειες μέσω των λέξεων. Όταν ο «Οιδίπους Τύραννος» μου αποκάλυψε ότι η ζωή είναι «άνεμος και σκιά» [τα εισαγωγικά είναι Ελληνικά στο πρωτότυπο], πλησίασα λίγο ακόμη στο δρόμο της αληθινής ποίησης [...]
Ντανιέλ Τσαβαρία, Είδα Να Φτάνει Ένας Γέρος (ό.π.).
* * *
Έχω ζήσει στην Κούβα περισσότερο από οπουδήποτε αλλού και είμαι περήφανος που μπορώ να διαβεβαιώσω, όπως ο Henry Reeve(*), ότι ένας άνθρωπος δεν ανήκει στον τόπο όπου γεννήθηκε ή στους τόπους όπου έζησε, αλλά στον τόπο που διάλεξε να πεθάνει.
Ντανιέλ Τσαβαρία (Σεπ. 2010, σε συνέντευξή του στην κουβανική επιθεώρηση τέχνης la jiribilla
(*) Στις 19 Σεπ. 2005 Ο Φιδελ Κάστρο δημιούργησε το Διεθνή Ιατρική Ταξιαρχία Henry Reeve.
*
«Μια μέρα συνειδητοποίησα την ιδιαιτερότητα που μου πρόσφερε η Κουβανική Επανάσταση. Η Κούβα ήταν η μοναδική χώρα στην Δύση που αντιμετώπιζε τις ΗΠΑ με όλες της τις δυνάμεις. Όλοι οι άλλοι ήταν οι περισσότερο ή λιγότερο υποταγμένοι σύμμαχοί τους ή οι επαίσχυντοι υποτελείς τους...»
O Ντανιέλ Τσαβαρία για το πρώτο του μυθιστόρημα, Joy
Στη χώρα μας κυκλοφόρησε το 1988 από τη Σύγχρονη Εποχή και πάλι εφέτος: Επιχείρηση Τζόυ. Μετάφραση, Νάνα Παπανικολάου.
*
«Αναγνωρίζω ότι η Κουβανική Επανάσταση με συγκίνησε, γιατί έγινε ο βωμός κάθε ελπίδας και δικαιοσύνης. Η Κούβα είναι η πιο δίκαιη και αλληλέγγυα κοινωνία που γνωρίζω. Αυτό το μικρό νησί, καταδιωγμένο και μπλοκαρισμένο, είναι σε θέση να προσφέρει βοήθεια σε άλλους λαούς του κόσμου. Αυτή η αλληλεγγύη του κουβανικού λαού είναι που θαυμάζω περισσότερο».
Ντανιέλ Τσαβαρία, 12 Αυγ. 2010
Κατά την παρουσίαση του τελευταίου βιβλίου του, Το αβοκάντο και η αρετή, Διηγήματα.
*
Περισσότερα από Μποτίλια Στον Άνεμο
Ντανιέλ Τσαβαρία: Επιχείρηση Τζόυ και Σενάρια Επιστημονικής Τρομοκρατίας
*
Ντανιέλ Τσαβαρία: Ο άνθρωπος-μυθιστόρημα – Ένας Ουρουγουανός της Αρχαίας Ελλάδας στην Κούβα
*
Ντανιέλ Τσαβαρία: Η Μεγάλη Κουβανική Επανάσταση και τα Ουτοπικά Αρχίδια του Φιδέλ
*
Ντανιέλ Τσαβαρία: Ο ενεργειακός βαμπιρισμός του Φιδέλ
* * *
