Κώστας Γουλιάμος: Η φετιχοποίηση του βιβλίου ― Aντικείμενο-αξεσουάρ για τις ανάγκες των καλοκαιρινών διακοπών

*

Βλέπε και

Κώστας Γουλιάμο: Η λογοτεχνική αξία ως κατασκευή ή, άλλως, ως οικονομία θορύβου

*

Κώστας Γουλιάμος

Η φετιχοποίηση του βιβλίου: αντικείμενο-αξεσουάρ για τις ανάγκες των καλοκαιρινών διακοπών

Η ετήσια, τελετουργική κατάρτιση καταλόγων τύπου «δέκα προτάσεις για το καλοκαίρι» από ορισμένα ηλεκτρονικά -και όχι μόνο- περιοδικά, συνιστά ευτελή εκμαυλισμό ή/και εκφυλισμό της αισθητικής κρίσης και, συνακόλουθα, την πλήρη υποταγή της αναγνωστικής αναζήτησης στη μηχανή των λόμπι.

Πρόκειται για βιομηχανοποιημένους καταλόγους, κατανάλωσης συσκευασμένων “συμβόλων”, όπου ο μηχανισμός της αγοραλογίας (μάρκετινγκ), των δημοσίων σχέσεων και των διαμεσολαβητών (επιτήδειοι “κριτικοί”) προσπαθούν να πείσουν τους αναγνώστες ότι η επιλογή τους είναι δήθεν «προσωπική», «ψαγμένη» ή «εκλεκτική», ενώ στην πραγματικότητα είναι προκατασκευασμένη.

Εν προκειμένω, ο φετιχισμός αγγίζει το απόγειό του: το βιβλίο επανακαθορίζεται ως ένα «αντικείμενο-αξεσουάρ» για τις ανάγκες των διακοπών ή του δήθεν ελεύθερου χρόνου.

Και ως «αντικείμενο-αξεσουάρ» βιομηχανοποιημένης καθοδήγησης του γούστου, εκμηδενίζει κάθε ίχνος αυθορμητισμού.

Ταυτόχρονα εγκλωβίζει τη σκέψη στη γραμμική `λογική` της αγοράς, μετατρέποντας έτσι την αναγνωστική αναζήτηση σε μια συμμορφωμένη κατανάλωση.

Συνολικά, οι καταναλωτές-αναγνώστες, επιλέγοντας βιβλία από έναν προκατασκευασμένο κατάλογο-παράγωγο των λόμπι, βιώνουν την ψευδαίσθηση της ελεύθερης βούλησης, την ίδια στιγμή που το γούστο-επιλογή τους έχει πλήρως ετεροκαθοριστεί από την πολιτιστική βιομηχανία, μετατρέποντας την ανάγκη για αισθητική κρίση σε τυποποιημένη καταναλωτική συμπεριφορά.

Αυτή η συστηματική χειραγώγηση αναδεικνύει το βαθύ επιστημολογικό και πολιτικό αδιέξοδο της σύγχρονης αναγνωστικής πρόσληψης, αφού η ανάγνωση υποβιβάζεται σε μια γραμμική διαδικασία εκτέλεσης αγοραστικών εντολών

 Πρόκειται για διαδικασία ενίσχυσης του εμπορευματικού φετιχισμού, που, ως τέτοια, αδρανοποιεί την κριτική συνείδηση.

Υπό αυτό το πρίσμα, η μετάβαση από τον παθητικό καταναλωτή στον ενεργό ερευνητή νοήματος προϋποθέτει μια αναγκαιότητα : την ενεργοποίηση γνωστικών εργαλείων χειραφέτησης που αφενός διαρρηγνύουν το φετίχ του «ευπώλητου» ή του «προτεινόμενου» αντικειμένου, αφετέρου αρνούνται να συμμορφωθούν με την αγοραία `λογική` της πολιτιστικής βιομηχανίας.

Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης Εταιρεία Συγγραφέων Hellenic Authors Society Ένωση Μεσσήνιων Συγγραφέων ΕΝΩΣΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΩΝ ΚΥΠΡΟΥ | CYPRUS WRITERS' UNION

 

*

Κώστας Γουλιάμος fb

*

Ο Κώστας Γουλιάμος είναι τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, πρώην πρύτανης Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, ποιητής, συγγραφέας.

Ήταν υποψήφιος βουλευτής με το ΚΚΕ (Μάιος – Ιούνιος 2023).

Ιούλιος 2025: Distinguished Fellow (Διακεκριμένο Μέλος) του International Engineering and Technology Institute (IETI)

Οκτ. 2024 Βραβείο Φιλίας από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας

Σεπ. 2023 Βραβείο “εξαιρετικής προσφοράς στη γενική εκπαίδευση”.

2021 Πανελλήνιο βραβείο ποίησης «Jean Moreas» στον Κώστα Γουλιάμο

*

Υποψήφιος ευρωβουλευτής με το ΚΚΕ στις εκλογές Ιουνίου 2024.

Τον Δεκ. 2023 Το International Research Institute for Economics and Management (IRIEM) θέσπισε ετήσιο «Βραβείου Κ. Γουλιάμου για Διδακτορικό Ερευνητή»

Ο Κώστας Γουλιάμος από την Μποτίλια Στον Άνεμο

_______

* * *