Κώστας Γουλιάμος
Η Μέση Ανατολή θυμίζει «πυριτιδαποθήκη» – Ο ρόλος των συστημικών «αναλυτών» & ΜΜΕ
Η στρατιωτική επίθεση που εκδηλώθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 2026 από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν αποτελεί μία από τις πιο σοβαρές κλιμακώσεις στη Μέση Ανατολή των τελευταίων ετών.
Έχει σαφώς χαρακτήρα δομών ιμπεριαλιστικής βίας. Μεταξύ άλλων, η επίθεση πραγματοποιήθηκε χωρίς έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, γεγονός που κονιορτοποιεί κάθε πολιτικό, νομικό και ηθικό έρεισμα των ίδιων των αστικών κρατών και του αφηγήματος-προπαγάνδας τους περί διεθνούς νομιμότητας και στρατηγικών αιτιολόγησης.
Από την άλλη, η στρατιωτική ισχύς, η ηγεμονία ενημέρωσης και τα οικονομικά συμφέροντα των μονοπωλίων συγκλίνουν στον στόχο επέκτασης της αμερικανο-ισραηλινής κυριαρχίας στην περιοχή.
Ταυτόχρονα, συστημικοί αναλυτές και ΜΜΕ λειτουργούν ως μηχανισμοί απόκρυψης και νομιμοποίησης του imperium, αποσιωπώντας τις ταξικές διαστάσεις της οργανωμένης βίας.
Επιλέγουν έτσι αναπαραγωγή της γνωστής προπαγάνδας ΗΠΑ-Ισραήλ και ευρωατλαντιστών, αγνοώντας κατ’ επιλογή πως όσα βλέπουμε, ακούμε ή διαβάζουμε αποτελούν στρατηγική κίνηση ενός παγκόσμιου ιμπεριαλιστικού συστήματος.
Αποκρύπτουν τα κίνητρα της "οικονομίας πολέμου, των στρατιωτικο-βιομηχανικών-χρηματοπιστωτικών συμφερόντων και τον έλεγχο κρίσιμων πόρων. Συνολικά, απομακρύνουν την προσοχή από τις ταξικές, κεφαλαιοκρατικές και γεωπολιτικές αιτίες του πλήγματος που αμερικανο-ισραηλινός παράγοντας επιχειρεί στο Ιράν.
Οι λόγοι για την απόκρυψη ή/και την αποσιώπηση είναι τρεις κυρίως:
Πρώτον, η εξάρτηση των αναλυτών από χρηματοδότες που συνδέονται με κυβερνητικές ή στρατιωτικές δομές καθιστά επικίνδυνη την πλήρη δημοσιοποίηση στοιχείων που θα έθεταν υπό αμφισβήτηση την πολιτική των ιμπεριαλιστικών δυνάμεων.
Δεύτερον, η ένταξη των αναλυτών στο κυρίαρχο ιδεολογικό πλαίσιο δημιουργεί την αίσθηση ότι "η επίθεση είναι αναγκαία για ασφάλεια", απομακρύνοντας τη συζήτηση από ταξικές αιτίες.
Τρίτον, η προτίμηση σε ρεπορτάζ που δεν προκαλεί πολιτική ένταση επιτρέπει στις ελίτ να διαχειριστούν τη διεθνή κατακραυγή, ελαχιστοποιώντας την πίεση για λογοδοσία. Έτσι, η δημόσια συζήτηση συχνά επικεντρώνεται σε δηλώσεις κυβερνήσεων ή σε ρητορικές περί "απειλής", ενώ η δομική βία και η ταξική διάσταση μένουν αθέατες.
Και βέβαια αθέατη παραμένει η θέση ότι τα καπιταλιστικά κράτη χρησιμοποιούν στρατιωτικά πλήγματα για να διαμορφώσουν περιφερειακές ισορροπίες υπέρ δικών τους συμμάχων και συμφερόντων.
Το Ιράν θεωρείται περιφερειακή δύναμη που περιορίζει την ελευθερία κινήσεων των ισχυρών αστικών κρατών, ενώ αποτελεί εμπόδιο σε γεωπολιτικά και οικονομικά σχέδια, ειδικά στον τομέα της ενέργειας.
Εξού και γίνεται επίθεση για αλλαγή καθεστώτος ή/και αποσταθεροποίηση του Ιράν. Ας μην ξεχνάμε πώς η Μέση Ανατολή, με τα πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου, παραμένει κρίσιμο πεδίο στρατηγικής, και οποιαδήποτε αναταραχή επιτρέπει αναδιανομή ροών ενέργειας, επενδύσεων και γεωπολιτικής επιρροής.
Άλλωστε ο ιμπεριαλισμός, όπως τον διατυπώνει ο Λένιν, αποτελεί το ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού, όπου συγκεντρωμένο κεφάλαιο και στρατιωτική ισχύς χρησιμοποιούνται για γεωπολιτικούς και οικονομικούς στόχους. Οι ρητορικές περί «προληπτικής αυτοάμυνας» λειτουργούν ως ιδεολογική κάλυψη για στρατηγικές κινήσεις που εξυπηρετούν συγκεκριμένα συμφέροντα.
Council of Europe Φίλοι του ΚΚΕ στην Κύπρο UNESCO Le Monde diplomatique in English BBC News The New York Times l'Humanité
*
Τα κατά συρροή κι εξακολούθηση εγκλήματα πολέμου των ΗΠΑ-Ισραήλ-ΝΑΤΟ – Νέος κύκλος αίματος… Ο κόσμος φλέγεται… Κύπρος και Ελλάδα στην αλυσίδα της ιμπεριαλιστικής φρίκης
Το σημερινό (28/2/2026) αποτρόπαιο έγκλημα στο δημοτικό σχολείο θηλέων στην επαρχία Μινάμπ του Ιράν, που άφησε πίσω του 53 νεκρές μαθήτριες, δεν αποτελεί απλώς μια στρατιωτική παράπλευρη απώλεια.
Στο πλαίσιο της κοινής επιχείρησης των ΗΠΑ και του Ισραήλ, η τραγωδία αυτή συνιστά μια κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου και του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, εγείροντας επιτακτικά το ερώτημα της πολιτικής, της ηθικής και της νομικής λογοδοσίας στη σύγχρονη γεωπολιτική σκακιέρα.
Η στόχευση εκπαιδευτικών ιδρυμάτων αποτελεί μία από τις «έξι σοβαρές παραβιάσεις» κατά των παιδιών σε ένοπλες συγκρούσεις, όπως αυτές έχουν οριστεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Σύμφωνα με τις Συμβάσεις της Γενεύης, τα σχολεία θεωρούνται προστατευόμενοι πολιτικοί στόχοι. Η σημερινή επίθεση στο Μινάμπ παραβιάζει την Αρχή της Διάκρισης, η οποία επιβάλλει στους εμπόλεμους να διαχωρίζουν τους μαχητές από τους αμάχους, καθώς και την Αρχή της Αναλογικότητας, η οποία απαγορεύει πλήγματα που προκαλούν δυσανάλογη ζημιά σε σχέση με το προσδοκώμενο στρατιωτικό όφελος.
Η σημερινή ενέργεια των ΗΠΑ και του Ισραήλ έρχεται σε συνέχεια ενός μεγάλου καταλόγου παρόμοιων εγκλημάτων. Ενδεικτικά αναφέρω:
• Την εισβολή στο Ιράκ (2003): Πραγματοποιήθηκε χωρίς ρητή εξουσιοδότηση από τον ΟΗΕ.
• Τους βομβαρδισμοί στη Γιουγκοσλαβία (1999): Η επιχείρηση του ΝΑΤΟ, με πρωταγωνιστικό ρόλο των ΗΠΑ, έγινε χωρίς έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας,
• Το έγκλημα 10 αμάχων τον Αύγουστο του 2021 στην Καμπούλ, που έκαναν οι αμερικανικό με drones
• Τις επεμβάσεις των ΗΠΑ στη Νότια Αμερική (π.χ. Βενεζουέλα 2026, Γουατεμάλα στο παρελθόν)
• Τις συστηματικές επιθέσεις σε σχολεία στη Γάζα από το Ισραήλ: Κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων (2023-2025), αναφέρεται ότι πάνω από το 90% των σχολικών κτιρίων στη Γάζα
• Τον Απρίλιο του 2025, πλήγμα του Ισραήλ σε σχολείο στη γειτονιά αλ-Τουφάχ της Γάζας προκάλεσε τον θάνατο 31 έως 33 ανθρώπων, ανάμεσα στους οποίους ήταν 18 παιδιά.
• Τον Ιούλιο του 2024, επίθεση του Ισραήλ στο σχολείο Khadija στο Ντέιρ αλ-Μπάλαχ σκότωσε τουλάχιστον 30 άτομα, συμπεριλαμβανομένων πολλών παιδιών.
Η λεγόμενη διεθνής κοινότητα βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η σιωπή ή η επιλεκτική καταδίκη των εγκλημάτων πολέμου υπονομεύει την ίδια την ύπαρξη του ΟΗΕ.
Αν η δολοφονία 53 παιδιών σε ένα δημοτικό σχολείο παραμείνει ατιμώρητη, τότε ο «διεθνής νόμος» μετατρέπεται σε ένα κενό γράμμα, ένα εργαλείο που χρησιμοποιείται μόνο κατά των αδυνάτων.
Το έγκλημα στο Μινάμπ πρέπει να αποτελέσει την αφορμή για την ενεργοποίηση των ίδιων των λαών και βέβαια και του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Η μνήμη των θυμάτων απαιτεί την αναγνώριση ότι η ασφάλεια ενός κράτους δεν μπορεί να οικοδομείται πάνω στα συντρίμμια των σχολείων ενός άλλου.
Συνολικά η ωμή επέμβαση των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν δεν μπορεί και δεν πρέπει να ερμηνεύεται με το φακό της διπλωματικής επιφάνειας των γεγονότων.
Οφείλουμε να την εξετάσουμε μέσα από τη δομική θέση των κρατών στο παγκόσμιο καπιταλιστικό σύστημα. Από αυτή τη σκοπιά, η σύγκρουση δεν αποτελεί απλώς μια «αντιπαράθεση ασφαλείας», αλλά έκφραση ανταγωνισμών για περιφερειακή ηγεμονία, ενεργειακό έλεγχο και στρατηγικούς διαύλους εμπορίου.
Ο ιμπεριαλισμός συνδέεται με τη φάση εκείνη του καπιταλισμού, όπου τα ισχυρά κράτη λειτουργούν ως φορείς των συμφερόντων του χρηματιστικού και βιομηχανικού κεφαλαίου.
Η Μέση Ανατολή και ο Περσικός Κόλπος παραμένουν κομβικοί για την παγκόσμια ροή υδρογονανθράκων και για τις θαλάσσιες αρτηρίες του εμπορίου. Η υπό εξέλιξη στρατιωτική κλιμάκωση των ΗΠΑ-Ισραήλ-ΝΑΤΟ επιδιώκει να αναδιαμορφώσει τους συσχετισμούς ισχύος, να περιορίσει την επιρροή ανταγωνιστικών μπλοκ και να ενισχύσει τον έλεγχο επί των περιφερειακών συμμαχιών.
Οι πιθανές συνέπειες είναι πολλαπλές.
Πρώτον, εντείνεται ο κίνδυνος γενικευμένης ανάφλεξης, είτε μέσω άμεσης αντιπαράθεσης είτε μέσω «πολέμων δι’ αντιπροσώπων».
Δεύτερον, η αποσταθεροποίηση οδηγεί σε ενεργειακές (και όχι μόνο) αυξήσεις τιμών που μετακυλίονται στα λαϊκά στρώματα διεθνώς.
Αναμφίβολα, τέτοιες κρίσεις δεν είναι ατυχήματα αλλά μηχανισμοί αναδιάρθρωσης: το κεφάλαιο αξιοποιεί τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης για να επιβάλει δημοσιονομική πειθαρχία, στρατιωτικοποίηση του βίου και περιορισμό κοινωνικών δικαιωμάτων.
Παράλληλα, η όξυνση των συγκρούσεων τροφοδοτεί εθνικιστικές ιδεολογίες και συσπειρώνει κοινωνίες γύρω από κρατικές ηγεσίες, αποπροσανατολίζοντας από τις εσωτερικές ταξικές αντιθέσεις.
Η «εξωτερική απειλή» λειτουργεί ως συνεκτικός μύθος που διευκολύνει την καταστολή αντιπολεμικών και εργατικών κινημάτων. Η στρατιωτική βιομηχανία, οι ενεργειακοί κολοσσοί και τα χρηματοπιστωτικά συμφέροντα αποκομίζουν οφέλη από την ένταση, ενώ οι εργαζόμενοι πληρώνουν το κόστος σε αίμα, ακρίβεια και περιορισμό ελευθεριών.
Είναι προφανές πως γίνεται άκρως επικίνδυνη υπόθεση η απαράδεκτη η συμμετοχή της ελληνικής και κυπριακής κυβέρνησης ως παρατηρητών στο εκτρωματικό «Συμβούλιο Ειρήνης» υπό τον Τραμπ, αλλά και της νέας αθλιότητας που ετοιμάζει, της συμμετοχής της Ελλάδας με στρατιωτικές δυνάμεις στη λεγόμενη «Διεθνή Δύναμη Σταθεροποίησης», τη δύναμη κατοχής που θα αναλάβει ρόλο τοποτηρητή των συμφερόντων των ΗΠΑ και του κράτους - δολοφόνου Ισραήλ.
Τα παραπάνω προστίθενται στις συνολικότερες εξελίξεις που αφορούν την εμπλοκή των δύο χωρών στους ευρωατλαντικούς σχεδιασμούς, στα μέτωπα της πολεμικής προετοιμασίας αλλά και των ανταγωνισμών γύρω από τον έλεγχο δρόμων εμπορίου και ενέργειας, με την κυβέρνηση να διεκδικούν για την αστική τάξη «κομμάτι από τη λεία».
Για τούτο χρειάζεται ο λαός να δυναμώσει την αλληλεγγύη του σε όλους τους λαούς που είναι θύματα της ιμπεριαλιστικής βαρβαρότητας, απαιτώντας μεταξύ άλλων να κλείσουν οι στρατιωτικές βάσεις.
UNESCO Council of the European Union Council of Europe European Parliament European Commission The New York Times Washington Post El País El País Internacional United Nations Human Rights Le Monde diplomatique in English Le Monde Politique BBC News BBC DW Ελληνικά Φίλοι του ΚΚΕ στην Κύπρο il manifesto l'Humanité
*
*
Ο Κώστας Γουλιάμος είναι τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, πρώην πρύτανης Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, ποιητής, συγγραφέας.
Ήταν υποψήφιος βουλευτής με το ΚΚΕ (Μάιος – Ιούνιος 2023).
Ιούλιος 2025: Distinguished Fellow (Διακεκριμένο Μέλος) του International Engineering and Technology Institute (IETI)
Οκτ. 2024 Βραβείο Φιλίας από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας
Σεπ. 2023 Βραβείο “εξαιρετικής προσφοράς στη γενική εκπαίδευση”.
2021 Πανελλήνιο βραβείο ποίησης «Jean Moreas» στον Κώστα Γουλιάμο
*
Υποψήφιος ευρωβουλευτής με το ΚΚΕ στις εκλογές Ιουνίου 2024.
Ο Κώστας Γουλιάμος από την Μποτίλια Στον Άνεμο
________
*
________
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.